نقش مورخان ایرانی در توسعه زبان عربی در قرون نخست هجری

کد مقاله : 1251-5ARCONF

نویسندگان

سید کمال الدین طباطبائی * هیات علمی

چکیده مقاله

یکی از ویژگی‌های مهم تمدن اسلامی در سده‌های نخست هجری، پذیرش و گسترش زبان عربی به‌عنوان زبان علم، تاریخ‌نگاری و حدیث در قلمروهایی بود که پیش‌تر زبان‌ها و سنت‌های نوشتاری دیگری داشتند. ایرانیانِ مسلمان چه به‌عنوان نویسنده، مورخ، محدث یا دانش‌ور سهم چشمگیری در تولید آثار عربی داشتند. ایرانیان، که سنت‌های نوشتاری و دانشِ دیرپایی داشتند، برای مشارکت در این قلمروِ علمی ناگزیر یا مشتاقانه به عربی نوشتند؛ این امر هم به پذیرفته‌شدنِ عربی در سطوح عالی کمک کرد و هم انتقال دانش فارسی‌زبان را به‌صورت عربی ممکن ساخت. چنین فرایندی، هم سیاسی و اداری و هم فرهنگی بود و باعث شد آثارِ تاریخی، حدیثی، جغرافیایی و علمِ طبی/طبیعت‌شناسی به عربی پدید آید. مسئله ی مورد نظر در این مقاله وضعیت زبان عربی پس از نگارش کتاب های مورخان ایرانی است. سوالاتی که در این باره مطرح می شود اینست: 1- چرا مورخان ایرانی به نگارش کتاب های خود به زبان عربی پرداختند؟ 2- سبک و شیوه نگارش مورخان ایرانی چه تاثیری بر توسعه و ارتقای زبان عربی داشت؟ 3- کتاب های مورخان ایرانی دارای چه جایگاهی در زبان عربی می باشد؟ این مقاله به شکل توصیفی و مبتنی بر روش کتابخانه ای می باشد.

کلیدواژه ها

طبری، ابو حنیفه دینوری، حمزه اصفهانی، یعقوبی، بلاذری

وضعیت: پذیرفته شده